Dat voorspelt Marcel Kruger, tranchemanager bij het VWS-programma In voor zorg!, die zich onder andere bezighoudt met het onderwerp zelfsturing. “Het gaat niet meer om het volgen van procedures met vaste rollen voor bestuur en or, maar om een partnerschap van beide kanten.”
Wat opdoemt en vaak al werkelijkheid is, is een model dat Kruger or 2.0 noemt. “Dit model is rechtstreeks het gevolg van de snelle veranderingen in de zorg. Bestuurders moeten lastige beslissingen nemen en kunnen de consequenties daarvan niet altijd overzien. Ze willen de organisatie toekomstbestendig maken, maar weten ook niet precies hoe de wereld er over een jaar uitziet. Er is onzekerheid over de contractering van zorg en daarmee over de toekomst van groepen medewerkers. Je ziet dus dat bestuurders eerder dan voorheen de or opzoeken als sparringpartner en hem betrekken bij strategische beslissingen. Hun vraag aan de or? Denk met ons mee over de richting die onze organisatie moet opgaan. Ze leggen dan bijvoorbeeld verschillende toekomstscenario’s voor aan de or. Ook wordt de or nadrukkelijker geconsulteerd als het gaat om de voorwaarden waaronder een bepaald veranderingstraject kan worden ingezet.”
Kruger noemt als voorbeeld zelfsturende teams, een organisatiemodel dat in opkomst is in de langdurige zorg. “Een bestuurder kan, mede naar aanleiding van intensieve gesprekken met de or, beslissen dat dit het nieuwe organisatiemodel wordt. Het dringt niet alleen de kosten terug omdat er een managementlaag tussenuit gehaald wordt, maar zorgt er ook voor dat medewerkers dichterbij de cliënt staan en zelf mogen beslissen wat goed is voor die cliënt. Het verhoogt het plezier in het werk. Maar om zelfsturende teams in te voeren moet er wel aan allerlei voorwaarden zijn voldaan. De or heeft juist hierin een belangrijke rol, bijvoorbeeld door de bestuurder erop te wijzen dat er scholing en allerlei tools nodig zijn om zelfsturing mogelijk te maken.”
Het lijkt een enorme uitdaging voor de or-leden. Waar halen ze de capaciteiten vandaan om hun nieuwe rol als sparringpartner te vervullen? En werpt het geen drempels op om toe te treden tot de or? Kruger is optimistisch. “Er zijn genoeg mensen die de or zien als een uitdaging. Het is een manier om hun kennis te verdiepen en mede-invloed uit te oefenen op de strategie van de organisatie. Bovendien kunnen or-leden training krijgen in sociale vaardigheden. Daarnaast kun je altijd een extern adviseur aantrekken en zelfs meenemen naar de gesprekken met het bestuur als je twijfelt over je kennis. Daar is toch vaak nog budget voor.”
Dit is een fragment uit het artikel ‘Van sparringpartner naar zelfmedezeggenschap’ uit de editie maart 2015 van OR informatie
Tijdens het congres Veranderen zonder zorg staan de veranderingen in de zorgsector en de rol van de ondernemingsraad centraal.
Krijg direct antwoord op jouw medezeggenschapsvragen met de ORnet chat. Speciaal ontwikkeld voor OR-leden en medezeggenschaps-professionals en gebaseerd op actuele, juridisch gecontroleerde content van ORnet.nl en de boeken Praktijkgids Ondernemingsraden, WOR Tekst & Commentaar en OR Jaarboek.